grudzień 2011, tekst: Julia Pańków, opracowanie: Ewa Solarz, zdjęcia: serwis prasowy
Alessandro Mendini
ur. 1931, Mediolan

Włoski projektant, architekt i teoretyk, lider grupy Studio Alchemia

„Nie tylko my patrzymy na przedmioty, one też patrzą na nas” – mówi Alessandro Mendini. Nie tylko patrzą, ale i krzyczą – można dodać, kiedy oglądamy dorobek projektanta. W twórczości Mendiniego nie znajdziemy raczej obiektów neutralnych, wtapiających się w tło. Każdy z nich niesie jakieś przesłanie. Za ich formą, często krzykliwą i na granicy kiczu, kryje się namysł intelektualisty.

Bo Alessandro Mendini to jedna z ostatnich żyjących legend dizajnu – twórca i myśliciel w jednym. Urodzony w Mediolanie, tam ukończył politechnikę. Do poczatku lat 70. XX w. pracował w studio Nizzoli Associati, gdzie zdobył doświadczenie w projektowaniu, zarówno przedmiotów, jak i budynków. Był redaktorem najważniejszych włoskich magazynów, poświęconych architekturze: "Casabella", "Modo" czy "Domus". Jest też kuratorem wystaw, teoretykiem sztuki, autorem kilku książek.

Przeciwnik uniformizacji, bezduszności, a w konsekwencji – masowej produkcji, był jednym z ostatnich zwolenników awangardy. Grupa Alchimia, której był liderem, zajmowała się twórczością z pogranicza sztuki i wzornictwa. Postulowano „nowe rzemiosło”, czyli projektowanie w niewielkich seriach lub pojedynczych egzemplarzach. „Wszystko już było” – uznał w pewnym momencie Mendini. Zamiast wymyślać nowe obiekty, postanowił wziąć na warsztat te już istniejące. I je trochę „poprawić”.

Tym zabiegom poddawał zarówno przedmioty pospolite i anonimowe, jak i ikony wzornictwa XX wieku: prace Breuera, Mackintosha, Colomba czy Pontiego.Dziś wszelkie ingerencje typu re-dizajn są na porządku dziennym. Wtedy – w latach 70. i 80. XX w. – były szokujące. Jednym z najsłynniejszych projektów Mendiniego jest "Fotel Prousta" – formą nawiązujący do mebli osiemnastowiecznych, ale pokryty charakterystycznymi dla obrazów impresjonistów plamami kolorów. Ta koncepcja dobrze oddaje filozofię Mendiniego, by to, co dawne ubierać w nowy kostium.

Wspólnie z innymi członkami grupy Alchemia Alessandro Mendini poddawał re-dizajnowi także obiekty banalne i anonimowe, np. pryskiwacz do szyb, które po takiej interwencji stawały się niemal dziełami sztuki.

 Alessandro Mendini to prowokator, teoretyk i myśliciel. Ale krytyczna rekleksja nad stanem współczesnej kultury nie przeszkadza mu projektować przedmiotów codziennego użytku, które stają się hitami. Od 1983 roku współpracuje z firmą Alessi. To właśnie jego nieskrępowanej wyobraźni zawdzięcza firma wiele kultowych sprzętów. Chyba najbardziej znanym jest korkociąg w kształcie dziewczyny w sukience, czyli "Anna G." Komiksowa Anna o uproszczonych rysach dorobiła się licznych wersji kolorystycznych. Przybyli jej także krewni w postaci innych sprzętów kuchennych: młynków do pieprzu, pojemników, tarek do sera, łyżek czy minutników. Rodzina do dziś świetnie się sprzedaje. Poza kultową serią "Anna" Alessi produkuje także inne liczne sprzęty projektu Mendiniego.

W jego portfolio są też projekty dla firm: Cappellini, Zanotta, Philips, Swarovski i Swatch. Alessandro wspólnie ze swoim bratem prowadzi od wielu lat Atelier Mendini, które działa w wielu dziedzianch, projektując przedmioty codziennego użytku, np. zegarki oraz obiekty architektury. Wśród najważniejszych budowli ich projektu trzeba wymienić Groninger Museum w Holandii i Paradise Tower w Hiroshimie.

Więcej informacji o Alessandro Mendninim znajdziesz na www.ateliermendini.it

1975 krzesło "Speziale"	1978 fotel "Proust", Cappellini	1978 "Redesigned Wassily"	1978-2009 "Proust-Geometrica", Cappellini

1984 komoda "Cetonia", Zanotta	1985 stolik "Papilio", Zanotta	1985 komoda "Calamobio", Zanotta	1985 stół "Macaone", Zanotta

1985 serwis "Mendinicaf", Alessi	1986 stolik "Sirfo", Zanotta	1990 pojemnik na czekoladę "Peyrano", Alessi	1994 korkociąg Anna G., Alessi

1996 waza "How many colours", Alessi	1997 taca "Recinto", Alessi	1998 korek do wina "Anna Stop", Alessi	1998 "Anna Sparkling", Alessi

1998 młynek do pieprzu "Anna Pepper", Alessi	1999 świecznik "Anna", Alessi	1999 misa "Recinto", alessi	1999 pojemnik "Anna Box", Alessi

2001 talerz "TAM Proust", Alessi	2003 dzbanek "Agata", Alessi	2003 korkociąg "Alessandro M.", Alessi	2003 dziadek do orzechów "Crack", Alessi

2004 "Tashe bag", Koziol	2004 "Parrot", Alessi	2004 lampy "Edge", Artemide	2006 zegar "Sole", Alessi

2007 ekspres "Geo", Alessi	2009 szafa "Archetto", Cappellini	2010 umywalka "Monowash", Ceramica Flaminia	2011 fotel "Magis Proust", Magis

2011 kawiarka "Moka", Alessi	2011 stołki "Rocchetto", Ceramica Flaminia	2011 fotel "Sabrina Interpretata", Driade	2011 patera na ciastka "Anna Gong", Alessi

2011 ławka dla dzieci "Unicorno", Riva 1920